Hà Vũ Trọng Archive
Phúc thay cho kẻ nào bay lượn trên cuộc đời, hiểu dễ dàng ngôn ngữ các loài hoa và những điều vô ngôn.” - Baudelaire
Chủ Nhật, 1 tháng 11, 2026
Phố Hà Nội vào những năm 50 và 60 - tranh Lê Văn Xương (1917-1989)
Thứ Năm, 3 tháng 9, 2026
ĐẢO ĐÀN BÀ - shunga của Utagawa Kunimaro
Nyōgo no shima takara no irifune 女護島宝入船 (Tàu báu vật cập vào đảo đàn bà) xuất bản khoảng 1848-1854 (cuối thời Edo, khoảng thời kỳ Kaei) gồm 3 tập mộc bản màu, chứa 17 bức minh họa kết hợp với văn bản văn học, pha trộn giữa hội họa và lối kể chuyện sắc tình.
Câu chuyện kể về hải trình của ba người đàn ông lạc vào Nyogo no shima (Đảo đàn bà) huyền thoại, một hòn đảo chỉ toàn phụ nữ sinh sống - một khung cảnh kì ảo kinh điển thường thấy trong văn học và shunga thời Edo.
Utagawa Kunimaro 歌川國麿 hoạt động từ giữa thế kỉ 19 đến đầu
thời kì Minh Trị, với tư cách là học trò của hai bậc thầy ukiyo-e hàng đầu:
Utagawa Kunisada và Toyokuni IV. Ông khắc hoạ một nước Nhật Bản đang biến chuyển
mạnh mẽ trong quá trình chuyển mình từ chế độ phong kiến biệt lập sang cuộc hiện đại
hóa.
Thứ Tư, 26 tháng 8, 2026
Cuộn tranh giấu trong tay áo - xuân hoạ của Torii Kiyonaga
Sode no maki 袖の巻 hay "Cuộn tranh giấu trong tay áo" của Torii Kiyonaga 鳥居清長 (1752-1815) xuất bản vào năm 1785 niên hiệu Tenmei thời kì Edo, gồm 12 mộc bản riêng lẻ được bồi thành một cuộn tranh liền mạch; thiết kế này cho phép cuộn tranh được giấu gọn kín đáo trong ống tay áo kimono truyền thống – chính ý tưởng này đã tạo nên tên gọi của tác phẩm. Kiyonaga thuộc một trong sáu hoạ sĩ bậc thầy vĩ đại nhất của dòng tranh ukyo-e, sánh ngang với những tên tuổi như Sharaku, Hokusai và Hiroshige. Ông sáng tác bộ tranh này vào thời kì đỉnh cao trong sự nghiệp của mình. Sode no maki được coi là kiệt tác của dòng tranh shunga, loạt tranh sử dụng định dạng hashira-e (tranh khổ ngang hẹp và dài thường dùng để dán lên cột nhà) tạo nên một bố cục ấn tượng đầy sáng tạo.
Sode no maki khắc họa 11 cảnh ân ái của các cặp đôi thuộc mọi tầng lớp xã hội thời Edo – từ thanh thiếu niên, dân làng làm nông cho đến các nhân vật lịch sử thuộc tầng lớp quý tộc – (cùng với tờ thứ 12 mô tả các chi tiết giải phẫu cơ thể được cách điệu). Phong cách đặc trưng của Kiyonaga – như cách cắt cúp cận cảnh nhân vật, những đường nét uốn lượn mềm mại gợi tả chuyển động cơ thể, cùng biểu cảm khuôn mặt phong phú và tinh tế – đã mang lại cho mỗi cảnh vẽ một câu chuyện và chiều sâu cảm xúc riêng biệt, giúp tác phẩm vượt xa khỏi tính chất khiêu dâm đơn thuần. Loạt tranh cũng thể hiện sự đa dạng đáng kinh ngạc trong cách khắc họa nhân vật, bao gồm những hình ảnh đầy tình cảm như người phụ nữ mang thai với dải đai đỡ bụng, người phụ nữ bán củi ở làng Ohara cùng người tình, và một cảnh hư cấu về hai nhân vật lịch sử huyền thoại là Ushiwaka-maru cùng Công chúa Joruri.
Thứ Hai, 17 tháng 8, 2026
Thứ Năm, 13 tháng 8, 2026
Liễu ngõ hoa tường - xuân hoạ của Kikukawa Eizan
Hoạ sách xuân hoạ ukyo-e Kingai-sho 錦街抄 (Cẩm nhai sao) của Kikugawa Eizan 菊川英山, xuất bản khoảng năm 1815. Đây là tập hợp các bản in khắc gỗ khắc họa hình ảnh quyến rũ của những đôi nam nữ cùng khung cảnh ở khu phố đèn đỏ Yoshiwara.
Kikukawa Eizan (1787–1864), hoạ sĩ ukiyo-e lừng danh vào cuối thời Edo và là người sáng lập "Trường phái Kikukawa". Thời trẻ, ông theo học cha mình là Kikukawa Eiji (một thành viên của hoạ phái Kanō), và là học trò của Suzuki Nanrei. Về sau, thông qua việc giao lưu với các hoạ sĩ như Hokkei và Toyokuni, ông đã tiếp thu những kỹ thuật từ trường phái Hokusai.
Eizan là người đã vực dậy thể loại bijin-ga (mĩ nhân hoạ) sau khi Utamaro qua đời, ban đầu ông tạo dựng danh tiếng bằng cách mô phỏng phong cách của Utamaro, và đã nhanh chóng lấp đầy khoảng trống thị trường trước khi định hình "phong cách Eizan" độc đáo của riêng mình. Cách thể hiện hình ảnh mĩ nhân trong tranh của ông đã thay đổi từ những dáng hình đầy đặn, gợi cảm đặc trưng của giai đoạn đầu (khi còn mô phỏng Utamaro) sang phong cách mang vẻ đẹp thanh tao, nhỏ nhắn và tinh tế tựa búp bê ở giai đoạn giữa và cuối sự nghiệp. Vào giữa thời kỳ Bunka và Bunsei – giai đoạn mà xu hướng hưởng lạc, sa đà vào lối sống phóng túng đang thịnh hành – đây cũng là thời kì ông sáng tác nhiều sách tranh shunga. Vào những năm tháng cuối đời, ông dần rút lui khỏi ngành xuất bản nishiki-e (tranh mộc bản đa sắc) để tập trung sáng tác tranh bijin-ga vẽ tay (nikuhotsu-ga/ nhục bút hoạ); những tác phẩm này thể hiện những đường nét uyển chuyển, chín muồi mang phong cách nghệ thuật đặc sắc. Các học trò của ông bao gồm Eisen, Eiri và Eishin.
Nguồn: https://lapis.nichibun.ac.jp/enp/SearchBooks/BySaku






































