10 cảnh sắc tình trong hoạ tập shunga NAMICHIDORI của Hokusai

Katsushika Hokusai (1760-1849) 

Hoạ tập NAMICHIDORI  (波千鳥 Ngàn cánh chim vượt sóng)  

Kích thước mộc bản: 24.1 x 37.5 cm

Từ cuối những năm 1810, phong cách tranh shunga của Hokusai càng hướng đến những hình tượng đồ sộ và bố cục hoành tráng như muốn lấp đầy, và đôi khi vượt ra ngoài khung tranh. Tác phẩm chính của ông trong giai đoạn sau này được biết đến rộng rãi, nhờ hoa văn trang trí, với tên gọi Namichidori (Ba thiên điểu - Ngàn cánh chim trên sóng), sáng tác khoảng năm 1828. Tác phẩm quan trọng này tồn tại trong nhiều phiên bản, nhưng phiên bản sớm nhất có lẽ là phiên bản được phát hành dưới tiêu đề Fukujuso (Phúc thọ thảo - biểu tượng Năm mới) khoảng năm 1822. Hoạ tập này được đặc trưng bởi tính sắc tình thuần thục: hầu như không có cảnh tình yêu lãng mạn của tuổi trẻ, hình ảnh các bà mẹ chiếm ưu thế – bao gồm cả goá phụ và những người vợ không chung thủy – đang ve vãn chồng hoặc người tình của họ.

Về mặt phong cách, hoạ tập này được đặc trưng bằng những hình thể đồ sộ đầy ấn tượng, lấp đầy mặt tranh – phần không gian còn lại được lấp bằng những cuộc trò chuyện gợi dục sống động của các nhân vật. Trong phiên bản nổi tiếng và phong phú hơn của hoạ tập này, Namichidori, các bản khắc gỗ được chạm khắc lại và phần văn bản bị xóa bỏ, được thay thế bằng một nền lộng lẫy phủ bụi hồng ngọc mica; màu sắc được tô vẽ bằng tay ở một số chỗ, các chi tiết của bộ phận sinh dục nữ cũng được vẽ tay (không rõ là do Hokusai hay trợ lí của ông thực hiện).

* Namichidori (Ba thiên điểu) là hoa văn cát tường truyền thống của Nhật Bản, miêu tả ngàn cánh chim choi choi lướt trên sóng, tượng trưng cho "vợ chồng hoà thuận" và "gia đình bình an". Hoa văn Namichidori cũng thường xuất hiện trong các bối cảnh cổ điển và hiện đại, chẳng hạn trong cuốn tiểu thuyết Namichidori (Ngàn cánh chim trên sóng), phần tiếp theo cuốn Sembazuru (Ngàn cánh hạc - cũng là hoa văn hoạ tiết cát tường truyền thống trên kimono) của nhà văn Yasunari Kawabata.